به گزارش خبرگزاری سیلاد از قزوین؛ دکتر «نسرین تنکابنی» رئیس گروه پیشگیری و کنترل بیماریهای غیرواگیر دانشگاه علوم پزشکی قزوین در گفتوگوی اختصاصی با سیلاد اظهار کرد: براساس آخرین پیمایش وزارت بهداشت در سال ۱۴۰۰، شیوع مصرف دخانیات در افراد بالای ۱۸سال در استان قزوین بین ۱۸ تا ۱۸.۵درصد برآورد شده است؛ در حالی که میانگین کشوری حدود ۱۴ تا ۱۵درصد است و این موضوع نشان میدهد میزان مصرف دخانیات در قزوین حدود ۴ تا ۵درصد بالاتر از متوسط کشور قرار دارد.
سیگار؛ انتخاب اول مصرفکنندگان دخانیات در قزوین
وی افزود: بر اساس این آمار، استان قزوین در مصرف سیگار رتبه نخست کشور را دارد؛ بهطوری که ۱۵.۸درصد از افراد بالای ۱۸ سال در استان مصرفکننده سیگار هستند، در حالی که این رقم در سطح کشور ۹.۳درصد است. همچنین در زمینه مصرف تنباکو، قزوین با ۲۳.۶درصد مصرفکننده در رتبه ششم کشور قرار دارد و میانگین کشوری در این بخش ۱۹.۴درصد گزارش شده است.
تنکابنی با اشاره به روند نگرانکننده کاهش سن مصرف دخانیات گفت: اگرچه آمار دقیق افراد زیر ۱۸سال کمتر منتشر میشود، اما شواهد نشان میدهد سن آغاز مصرف دخانیات به زیر ۱۵سال رسیده و در گروه سنی ۱۳ تا ۱۵سال نیز تجربه مصرف سیگار و سایر دخانیات مشاهده میشود.
رئیس گروه پیشگیری و کنترل بیماریهای غیرواگیر دانشگاه علوم پزشکی قزوین اظهار کرد: الگوی مصرف دخانیات در استان نشان میدهد سیگار بهمراتب بیشتر از قلیان مصرف میشود؛ به گونهای که به ازای هر یک مصرفکننده قلیان، حدود ۳.۳مصرفکننده سیگار وجود دارد. البته در میان زنان، مصرف قلیان بیشتر از سیگار گزارش شده است.
وی افزود: کاهش سن شروع مصرف، بهویژه در نوجوانان و جوانان، یکی از مهمترین دغدغههای حوزه سلامت محسوب میشود و میتواند زمینهساز افزایش بیماریهای غیرواگیر در سالهای آینده باشد.
دخانیات؛ عامل مهم بروز سرطان و بیماریهای قلبی
تنکابنی با اشاره به پیامدهای مصرف دخانیات گفت: بیماریهای قلبی و عروقی و انواع سرطانها از مهمترین علل مرگومیر و سالهای از دسترفته عمر در کشور هستند و در استانهایی که مصرف دخانیات بالاتر است، آثار این آسیبها نیز بیشتر مشاهده میشود.
وی افزود: برآوردهای ملی نشان میدهد حدود ۱۵درصد از کل موارد سرطان در کشور به مصرف سیگار منتسب است. همچنین سیگار مهمترین عامل خطر در ابتلا به سرطان ریه به شمار میرود و بخش قابل توجهی از مرگهای ناشی از سرطان ریه با مصرف دخانیات ارتباط مستقیم دارد.
این متخصص حوزه سلامت تصریح کرد: در دود سیگار دستکم ۷۰ماده سرطانزا شناسایی شده است و مصرف دخانیات خطر ابتلا به سرطانهای ریه، حنجره، دهان و مثانه را به شکل قابل توجهی افزایش میدهد.
مصرف زودهنگام، وابستگی شدیدتر و آسیب بیشتر
تنکابنی خاطرنشان کرد: مصرف دخانیات در دوران نوجوانی و جوانی خطرات بیشتری به همراه دارد، زیرا مغز و بدن در این سنین هنوز در حال رشد هستند و اثرات نیکوتین میتواند ماندگارتر باشد.
وی افزود: شروع مصرف در سنین پایینتر، احتمال وابستگی شدیدتر به نیکوتین را افزایش میدهد و به دلیل طولانیتر شدن مدت مصرف در طول عمر، خطر ابتلا به بیماریهای قلبی، ریوی و انواع سرطانها نیز بیشتر خواهد شد.
رئیس گروه پیشگیری و کنترل بیماریهای غیرواگیر دانشگاه علوم پزشکی قزوین گفت: آموزشهای پیشگیرانه باید از دوره پیش از دبیرستان و سالهای ابتدایی متوسطه آغاز شود و مهارت «نه گفتن» به نوجوانان آموزش داده شود. همچنین آگاهیبخشی درباره ویپ و سیگارهای الکترونیکی نیز ضروری است.
وی ادامه داد: دانشآموزان سفیر سلامت میتوانند نقش مهمی در انتقال پیامهای آموزشی به همسالان خود داشته باشند. برگزاری کارگاههای آموزشی برای والدین و ترویج خانههای عاری از دخانیات نیز از اقدامات مؤثر در این زمینه است.
سه راهکار برای کاهش مصرف دخانیات
تنکابنی با تأکید بر اهمیت خدمات ترک دخانیات اظهار کرد: افراد مصرفکننده باید برای دریافت مشاوره و خدمات تخصصی به مراکز جامع خدمات سلامت مراجعه کنند و در صورت نیاز از خدمات تخصصی ترک دخانیات بهرهمند شوند.
وی افزود: هدایت نوجوانان به سمت ورزش، فعالیتهای فرهنگی، هنری، حضور در باشگاهها و برنامههای داوطلبانه میتواند نقش مهمی در پیشگیری از گرایش آنان به دخانیات داشته باشد. همچنین کنترل فروش دخانیات به افراد زیر سن قانونی و مقابله با تبلیغات پنهان در فضای مجازی ضروری است.
رئیس گروه پیشگیری و کنترل بیماریهای غیرواگیر دانشگاه علوم پزشکی قزوین در پایان تأکید کرد: پیشگیری از مصرف دخانیات در گروه سنی ۱۲ تا ۱۸سال، آموزش خانوادهها درباره مضرات دخانیات و توسعه خدمات ترک دخانیات در مراکز بهداشتی و درمانی، سه محور اصلی برای کاهش مصرف و کنترل این آسیب اجتماعی و سلامتمحور در استان و کشور محسوب میشود.
