خبرگزاری سیلاد استان سمنان -مرتضی دهرویه- باران آرام و مداوم، هوای کوهستانی و خنک منطقه را شسته بود و بوی خاک نمخورده، در کنار صدای موسیقی اقوام ایرانی، فضای روستا را به صحنهای از همنشینی طبیعت، فرهنگ و زندگی بدل کرده بود.
از همان ساعات ابتدایی ورود به روستا، مسیرهای منتهی به محل برگزاری دومین جشن ملی بومگردی ها با حضور مردم محلی، گردشگران و فعالان بومگردی، حال و هوایی متفاوت داشت. غرفههای صنایع دستی و تولیدات بومی در دو سوی مسیر برپا شده بود؛ از لبنیات سنتی و محصولات محلی گرفته تا دستسازههایی که هرکدام روایتگر بخشی از زندگی مردم قلعهبالا بودند. در میان این فضا، چایهای داغ ذغالی در هوای سرد، گرمایی صمیمی به جمع بخشیده بود و لبخند اهالی روستا، مهمانان را از همان ابتدا با خود همراه میکرد.
در این مراسم ملی که با حضور چهرههایی همچون معاون گردشگری کشور، مدیرکل گردشگری داخلی وزارت میراث فرهنگی، نمایندگان مجلس، معاون اقتصادی استاندار سمنان، مدیرکل میراث فرهنگی استان و مدیران بومگردی سراسر کشور برگزار شد، قلعهبالا به صحنهای از گفتوگوی ملی درباره آینده گردشگری ایران تبدیل شد.
در بخش رسمی برنامه، مسئولان بر یک نقطه مشترک تأکید داشتند: قلعهبالا دیگر تنها یک روستای گردشگری نیست، بلکه یک «مدل موفق توسعه مبتنی بر مردم» است.
احمد عجم نماینده مردم شاهرود و میامی در مجلس شورای اسلامی با اشاره به تجربه این روستا گفت: «آنچه امروز در قلعهبالا شکل گرفته، نتیجه مشارکت واقعی مردم در توسعه است؛ مدلی که میتواند در سراسر کشور الگو شود.» وی همچنین بر ضرورت تکمیل زیرساختهای ارتباطی، بهویژه تقویت پوشش مخابراتی و مسیرهای دسترسی تأکید کرد و آن را شرط مهم توسعه گردشگری دانست.
در ادامه، مدیرکل حفاظت محیط زیست استان سمنان با اشاره به موقعیت منحصربهفرد منطقه توران در مجاورت قلعهبالا، این منطقه را آخرین زیستگاه زادآور یوز آسیایی در جهان معرفی کرد و گفت: «پایداری گردشگری در این منطقه تنها زمانی معنا پیدا میکند که با حفاظت از طبیعت همراه باشد.» وی افزود که مشارکت مردم محلی در حفاظت از حیات وحش، یکی از مهمترین دلایل حفظ گونههای ارزشمند در این منطقه است و توسعه بومگردی میتواند به تقویت این روند کمک کند.
در بخش دیگری از برنامه، معاون هماهنگی امور اقتصادی استاندار سمنان با اشاره به شرایط خاص آمادهسازی این رویداد اظهار داشت: «برگزاری چنین جشن ملی در کمتر از ۱۰ روز، نشاندهنده ظرفیت بالای مدیریتی و همافزایی دستگاهها در استان است.» حمید دهرویه افزود که قلعهبالا امروز در سطح ملی به عنوان یکی از مهمترین ظرفیتهای گردشگری روستایی شناخته میشود و مسیر ثبت جهانی آن با جدیت در حال پیگیری است.
مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان سمنان نیز در سخنان خود اعلام کرد: «قلعهبالا اکنون تنها یک گام تا ثبت جهانی فاصله دارد و این فاصله کوتاه، نتیجه تلاش مردم و مسئولان در سالهای اخیر است.» جلال تاجیک با اشاره به برنامههای معرفی بینالمللی این روستا گفت: «از قلعهبالا تا مادرید، مقر سازمان جهانی گردشگری، تنها یک قدم باقی مانده است و امیدواریم بهزودی جشن ثبت جهانی این روستا را برگزار کنیم.»
در همین حال، فضای جشن با اجرای موسیقی اقوام از استانهای کردستان، مازندران، گیلان، گلستان و آذربایجان، حال و هوایی کاملاً متفاوت پیدا کرده بود. حضور هنرمندان محلی قلعهبالا در کنار این گروهها، پیوندی زیبا میان فرهنگ بومی و ملی ایجاد کرده بود؛ بهگونهای که هیچیک از حاضران، سرمای هوا را احساس نمیکردند.
در بخشی دیگر از مراسم، رونمایی از خانه خلاق گردشگری و صنایع دستی زنان «بورینا» و استفاده از نمادهای حیاتوحش منطقه همچون یوزپلنگ ایرانی و پرنده نادر زاغ بور، توجه ویژه مهمانان را جلب کرد؛ اقدامی که به گفته مسئولان، نشاندهنده پیوند مستقیم اقتصاد محلی با هویت زیستمحیطی منطقه است.
سعید یوسفپور مدیرکل حفاظت محیط زیست استان نیز در سخنان خود تأکید کرد: «در استان سمنان، یکششم مناطق حفاظتشده کشور قرار دارد و این موضوع مسئولیت ما را در قبال توسعه پایدار دوچندان میکند.» وی افزود: «اگر بومگردی بر پایه مشارکت مردم شکل بگیرد، میتواند به مهمترین ابزار حفاظت از طبیعت تبدیل شود.»
در حاشیه مراسم، گفتوگوهای غیررسمی میان فعالان بومگردی، مدیران اقامتگاهها و مسئولان ملی، بخش دیگری از این رویداد را شکل داده بود؛ گفتوگوهایی که محور اصلی آن انتقال تجربه، بررسی چالشها و آینده گردشگری روستایی ایران بود.
جمعبندی سخنان مسئولان در این رویداد نشان میدهد که قلعهبالا امروز تنها یک مقصد گردشگری نیست؛ بلکه به نقطه تلاقی سه محور مهم توسعه یعنی فرهنگ، اقتصاد و محیط زیست تبدیل شده است. روستایی که اگر مسیر ثبت جهانی آن نهایی شود، میتواند نام ایران را در نقشه گردشگری پایدار جهان بیش از پیش برجسته کند؛ مسیری که به گفته مسئولان، از قلعهبالا آغاز شده اما به جهان خواهد رسید.
خبرگزاری سیلاد استان سمنان به نوبه خود از زحمات مدیر کل و معاونین اداره میراث فرهنگی ،گردشگری و صنایع دستی استان سمنان ، رئیس و کارکنان اداره شاهرود و به ویژه از خانم حقیقی و جواد طیبی از زحمت کشان و افراد پرنلاش حوزه روابط عمومی نهایت تقدیر و تشکر را دارد
*** گزارش تصویری از قلعه بالا جایی که فرهنگ ،طبیعت و مردم استان سمنان را به جهان معرفی می کند
48
