محسن غفاری خبرگزاری سیلاد استان چهارمحال وبختیاری، مقایسه سالهای اخیر بهروشنی نشان میدهد که افسارگسیختگی قیمتها، آیینها و رسوم ملی همچون شب یلدا و عید نوروز را بهشدت تحتتأثیر قرار داده و توان برگزاری سادهترین سنتها را از بخش بزرگی از جامعه سلب کرده است.
شب یلدا، این آیین کهن ایرانی، سالها بهعنوان نماد دورهمی، صمیمیت و شادی در بلندترین شب سال گرامی داشته میشد؛ شبی که تهیه آجیل و میوه، جزئی جدانشدنی از آن بود. اما در سالهای اخیر، گرانیهای پیاپی و افزایش بیضابطه قیمتها، این جشن مردمی را برای بسیاری از خانوادهها به مراسمی حداقلی و حتی حذفشده تبدیل کرده است.
امروز کافی است نگاهی به بازار بیندازیم؛ مغازههای آجیلفروشی با ویترینهایی پرزرقوبرق و قیمتهایی نجومی خودنمایی میکنند، اما خبری از مشتری نیست. آجیلها گویی برای تماشا چیده شدهاند نه برای خرید. واقعیت این است که قیمتها دیگر با توان اقتصادی مردم همخوانی ندارد و شکاف میان دخل و خرج خانوارها هر روز عمیقتر میشود.
این وضعیت، نتیجه مستقیم رهاشدگی بازار و نبود نظارت مؤثر است. در شرایطی که درآمد بخش بزرگی از جامعه افزایش نیافته یا حتی کاهش یافته، قیمتها بهویژه در آستانه مناسبتهای فرهنگی، بدون کنترل و برنامهریزی جهش میکند. این بینظمی، نهتنها معیشت مردم، بلکه هویت فرهنگی و آیینهای ملی را نیز هدف قرار داده است.
پرسش جدی افکار عمومی این است:
دولت و دستگاههای نظارتی دقیقاً چه زمانی قصد دارند به این آشفتگی پایان دهند؟ آیا ساماندهی بازار و حمایت از قدرت خرید مردم، نباید از اولویتهای اصلی سیاستگذاری اقتصادی باشد؟ حفظ سنتهای ملی تنها با شعار ممکن نیست؛ این آیینها زمانی زنده میمانند که مردم توان مشارکت در آنها را داشته باشند.
یلدا و نوروز فقط مناسبتهای تقویمی نیستند؛ آنها آینهای از وضعیت اقتصادی و اجتماعی جامعهاند. وقتی مردم از برگزاری سادهترین آیینهای خود ناتوان میشوند، این پیام روشنی است که زنگ خطر مدتهاست به صدا درآمده و بیتفاوتی دیگر جایز نیست.
به امید آن روز که همه طبقات جامعه کشورمان، همانند نسلهای گذشته، بتوانند بدون دغدغه معیشتی و فشار گرانی، آیین کهن شب یلدا را در کنار خانواده و عزیزان خود با آرامش، شادی و حفظ شأن و کرامت انسانی برگزار کنند؛ روزی که سنتهای ملی قربانی نابسامانی بازار نشود و فرهنگ ایرانی دوباره جایگاه واقعی خود را در زندگی مردم باز یابد.
