تماشای ویدیو با سرعت بالا چه تاثیری بر مغز می‌گذارد؟

به گزارش نیویورک پست، یک تیم بین‌المللی از پژوهشگران این موضوع را بررسی کرده است.

این گروه داده‌های ۲۴ مطالعه را مرور کردند که به یادگیری از طریق ویدیوهای سخنرانی می‌پرداخت و در آن‌ها شرکت‌کنندگان اغلب به دو گروه تقسیم می‌شدند؛ یک گروه که ویدیوها را با سرعت عادی تماشا می‌کرد و گروه دیگر همان ویدیوها را با سرعت‌های بالاتر (مثل ۱.۲۵ برابر، ۲ برابر و ۲.۵ برابر سرعت معمول) می‌دید. بعد از تماشای ویدیو، از هر دو گروه آزمون‌هایی گرفته شد تا میزان یادآوری و به‌خاطر‌سپاری محتوای ویدیو را ارزیابی کنند.

نتایج این فراتحلیل نشان داد که هرچه سرعت پخش افزایش می‌یابد، اثر منفی آن بر عملکرد در آزمون‌ها نیز بیشتر می‌شود. تا سرعت ۱.۲۵ برابر سرعت عادی، تفاوت چندانی دیده نشد و تا سرعت ۱.۵ برابر هم میزان این کاهش عملکرد بسیار ناچیز بود، اما در سرعت‌های ۲ برابر و بالاتر، این اثر منفی در حد متوسط تا زیاد گزارش شد.

 مارکوس پیرس، پژوهشگر علوم شناختی در دانشگاه کویین مری لندن، درباره‌ این یافته می‌نویسد: «اطلاعات ورودی به‌طور موقت در سیستمی به نام حافظه کاری ذخیره می‌شود. این سیستم امکان تبدیل، ترکیب و پردازش اطلاعات را برای انتقال به حافظه‌ بلندمدت فراهم می‌کند.»
 

او توضیح داد که حافظه کاری در هر زمان تنها می‌تواند مقدار معینی از اطلاعات را پردازش کند و اگر حجم اطلاعات خیلی زیاد شود، می‌تواند بار شناختی بیش از حد ایجاد کند و باعث از دست رفتن بخشی از اطلاعات شود.

پژوهشگران توصیه می‌کنند برای مشاهده محتواهای جدید یا پیچیده،‌ سرعت پخش را حداکثر روی ۱.۲۵ یا ۱.۵ برابر حالت عادی نگه دارید.

این نتایج اخیرا در نشریه «بررسی روانشناسی آموزشی» (Educational Psychology Review) منتشر شده‌اند.

شاید فکر کنید تماشای سریع تنها ذهن‌های جوان و در حال رشد را تحت تاثیر قرار می‌دهد، اما این تحقیق خلاف این را نشان داد و دریافت بزرگسالان بین ۶۱ تا ۹۴ سال در مقایسه با افراد ۱۸ تا ۳۶ ساله، از تماشای ویدیو با سرعت‌های بالا آسیب‌پذیرتر بودند. این می‌تواند بازتابی از تضعیف ظرفیت حافظه با افزایش سن باشد و نشان می‌دهد که افراد مسن برای جبران این موضوع بهتر است محتوای آموزشی را با سرعت عادی یا حتی آهسته‌تر تماشا کنند

بر اساس مطالعه‌ای در سال ۲۰۲۳، افراد مسن حتی در سرعت ۱.۵ برابر حالت عادی، با کاهش ۳۱ درصدی در درک مطلب مواجه بودند، در حالی که جوان‌ترها حتی در سرعت ۲ برابر، بیش از ۹۰ درصد محتوا را درک کردند.

آنچه در این مرحله هنوز مشخص نیست، این است که آیا این موضوع به سن مربوط می‌شود یا به عادت و تمرین؛ یعنی آیا جوان‌تر‌ها به این دلیل در درک محتوای سریع‌تر بهترند که ذهنشان انعطاف‌پذیرتر است یا صرفا چون مغزشان را با تماشای مکرر در این حالت «آموزش داده‌اند»، درک بهتری دارند.

یکی دیگر از موارد ناشناخته این است که آیا تماشای مکرر ویدیوها با سرعت بالا در درازمدت می‌تواند بر کارکرد ذهن و فعالیت مغز اثر بگذارد یا نه. به لحاظ نظری، این اثر هم می‌تواند مثبت باشد (مثل توانایی بیشتر در تحمل بار شناختی بالا) و هم منفی (مثل خستگی ذهنی بیشتر در نتیجه افزایش بار شناختی)، اما در حال حاضر، برای پاسخ به این پرسش شواهد علمی کافی در دست نیست.

نکته پایانی اینکه حتی اگر تماشای محتوا مثلا با سرعت ۱.۵ برابر بر عملکرد حافظه تاثیری نداشته باشد، شواهدی وجود دارد که نشان می‌دهد تجربه کلی از آن کمتر لذت‌بخش می‌شود و ممکن است بر انگیزه و تجربه افراد از یادگیری اثر بگذارد.