نباید تجربه سالهای ۸۵ و ۸۶ را تکرار کنیم/ به ادبیات “قطعنامه، کاغذ پاره است”، برنگردیم
حسن بهشتیپور در گفتوگو با خبرنگار ایلنا، در خصوص بیانیه آژانس بینالمللی انرژی اتمی مبنی بر عدم حل و فصل مسائل پادمانی در مورد چهار مکان اعلام نشده به آژانس توسط ایران در پاسخ به این سوال که با توجه به نشست شورای حکام آژانس در هفته آینده چه افقی پیش روی همکاری ایران با این نهاد بینالمللی وجود دارد، گفت: آژانس در چهارچوب تعهدات ایران ذیل برجام قادر بود اقداماتی را در راستای راستیآزمایی فعالیتهای هستهای کشورمان انجام دهد که این تعهدات در پی عدم اجرای تعهدات متقابل غرب کم کم کاهش پیدا کرده و فعالیتهای آژانس را در ایران محدود کرد. یکی از مهمترین این تعهدات دسترسی این نهاد به دوربینهای آفلاین تاسیسات هستهای بود که در مرحله آخر و پس از مصوبه مجلس از دسترس بازرسان آژانس خارج شد و امروز عمده اعتراض مدیرکل آژانس نیز به همین مساله است که امروز تهران خود را تنها متعهد به پادمان هستهای میداند.
وی ادامه داد: روز چهارشنبه نیز در تازهترین اظهارات، آقای گروسی اعلام کرده که سوالاتی مربوط به چهار سایت اعلام نشده از سوی ایران همچنان بی پاسخ مانده به این معنا که پاسخ ایران برای این نهاد قانع کننده نبوده است. به عبارت دیگر آژانس مدعی است که ایران باید درقبال کشفیات موجود در سایتهایی که پیش از این اعلام نشده بود پاسخگو باشد.البته موارد مورد بحث بسیار ناچیز و حتی یک مورد آن مربوط به فعالیتهای در سالهای پیش از ۲۰۰۳ بوده یعنی موضوعی که خود آژانس قبول دارد مربوط به سال ۲۰۰۳ و اورانیوم کمتر از ۵ درصد بوده، حالا مجددا مطرح شده است.
این تحلیلگر سیاست خارجی در خصوص خبر منتشر شده مبنی بر عدم موافقت تهران با سفر مدیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی به ایران نیز گفت: این خبر در عین مهم بودن نمیتواند منجر به این شود که آژانس بخواهد واکنش تندی نشان دهد اما اینکه تهران با سفرآقای گروسی مخالفت کرده برای من هم سوال است چرا که به نفع ایران است که همکاری خود را با آژانس ادامه دهد زیرا هر نوع خدشهای در مناسبات ایران و آژانس موجب بهرهبرداری دشمنان ایران خواهد شد تا مجددا فعالیتهای صلح آمیز ایران را زیر سوال ببرند؛ بنابراین معتقدم مادامی که در حال همکاری با آژانس هستیم، نباید چنین بهانهای به دست آنها بدهیم.
وی افزود: قطع همکاری یا خدشه دار شدن این همکاری در درجه اول به زیان ایران خواهد بود و حتی میتواند موجبات صدور یک قطعنامه جدید را مهیا کند که صدور قطعنامه نیز شروع یک سلسله پروندهسازی علیه برنامه هستهای ایران است و این به نفع تهران نیست به ویژه اگر بخواهند با این مستمسک پرونده ایران را به شورای امنیت سازمان ملل ارجاع دهند. ما نباید تجربه سالهای ۸۵ و ۸۶ را مجددا تکرار کنیم.
وی ادامه داد: در این راستا کار اصلی آژانس هم در چهارچوب اساسنامه نظارت بر فعالیتهای هستهای که اصطلاحا به آن بخش فنی اطلاق میشود و تطبیق آن با مقررات این نهاد که بخش حقوقی است یعنی آژانس تعیین میکند فعالیتهای هستهای کشورها تا چه میزان بر قوانین این نهاد منطبق است؛ اما اگر آژانس بخواهد از این دو بخش فاصله گرفته و وارد بازی سیاسی شود از چهارچوب فعالیت اصلی خود خارج و به ابزار فشار علیه کشورها مبدل میشود و این جا است که مدیرکل باید وارد عمل شود تا آژانس به بازیچه دست چند بازیگر این نهاد تبدیل نشود.
بهشتیپور همچنین در پیشبینی نتیجه احتمالی جلسه پیش روی شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفت: در اجلاس قبلی شورای حکام که در خردادماه برگزار شد، کشورهایی همچون روسیه و چین مانع صدور قطعنامه شدند اما قرار است مذاکراتی در روزهای آینده میان روسیه، چین و فرانسه صورت بگیرد که معتقدم تعیین کننده است. اگر همین روند کنونی ادامه پیدا کند اینگونه به نظر میرسد که زمینه برای صدور قطعنامه علیه ایران در حال مهیا شدن است و ما باید حواسمان به این مساله باشد که قطعنامه شورای حکام ایجاد یک پرونده جدید علیه ایران است و نباید به دوران ادبیات قطعنامه کاغذ پاره است، برگردیم.
2323