باید پس از تزریق واکسن کرونا، واکسن آنفلوآنزا بزنیم؟

بیماری کووید-۱۹ تاکنون سبب مرگ بیش از ۴.۵ میلیون نفر در سراسر جهان شده است و هنوز بسیاری از کشورها واکسن کووید-۱۹ را نتوانسته‌اند تهیه کنند.

در این بین مباحثی در خصوص واکسن آنفلوآنزا نیز مطرح شده است که آیا تزریق این واکسن می‌تواند خطر ابتلا و یا شدت بیماری کووید-۱۹ را کم کند؟ یا این‌که برای کم کردن احتمال ابتلای هم‌زمان به دو بیماری، نیازی به واکسیناسیون هر دو بیماری هست یا خیر؟

با توجه به این‌که با شروع فصل پاییز و زمستان، اهمیت این موضوع دو چندان می‌شود، پژوهشگران موسسه ملی تحقیقات سلامت ایران با تهیه یک گزاره‌برگ پاسخ سریع و با بررسی شواهد و مطالعات موجود، به این پرسش پاسخ دادند که «آیا در دوران اپیدمی کووید-۱۹ بعد از دریافت واکسن کووید-۱۹ نیاز به دریافت واکسن آنفلوآنزا نیز وجود دارد؟»

برای تهیه این گزارش، مقالات مرتبط با این موضوع تا تاریخ پنجم شهریور ۱۴۰۰، از پایگاه‌های داده پزشکی جمع‌آوری شده و مورد بررسی قرار گرفت.

بر اساس یافته‌های این مطالعه؛ نیاز به دریافت واکسن آنفلوآنزا در شرایط همه‌گیری کووید-۱۹ را می‌توان از دو منظر بررسی کرد: الف) تاثیر این واکسن بر پیشگیری از کووید-۱۹ و ب) تاثیر این واکسن بر پیشگیری از عفونت مضاعف آنفلوآنزا و کووید-۱۹.

برای بررسی تاثیر واکسن آنفلوآنزا بر پیشگیری از کووید-۱۹ مطالعه‌ای به صورت مرور نظام‌مند در خصوص ارتباط بین واکسیناسیون آنفلوآنزا و پیامدهای مرتبط با کووید انجام شده است و طی آن ۱۶ مطالعه مشاهده‌ای شامل ۲۹۰ هزار و ۳۲۷ نفر بررسی شدند. این مطالعه نشان داد که واکسیناسیون آنفلوآنزا با خطر کمتر عفونت کووید-۱۹ همراه است و اجرای این استراتژی می‌تواند مزایایی برای پیشگری از کووید-۱۹ داشته باشد.

همچنین یک مطالعه مقطعی گذشته‌نگر نیز در خصوص ارتباط بین واکسیناسیون آنفلوآنزا و پیامدهای مرتبط با کووید-۱۹ در سالمندان ایالات متحده نشان داد که واکسن آنفلوآنزا ممکن است تا حدی از افراد در برابر عفونت کووید-۱۹ محافظت کند.

برای بررسی تاثیر واکسن آنفلوآنزا در پیشگیری از عفونت همزمان، یک مطالعه مروری نظام‌مند انجام شده و گزارش شده که در سه هزار و ۷۰ بیمار مبتلا به کووید-۱۹ شیوع آنفلوآنزا ۰.۸ درصد بود. فراوانی رخداد عفونت همزمان آنفلوآنزا و کووید-۱۹ در آسیا ۴.۵ درصد و در قاره آمریکا ۰.۴ درصد بود. شیوع عفونت همزمان با آنفلوآنزا در مردان و زنان مبتلا به کووید-۱۹ نیز به ترتیب ۵.۳ و ۹.۱ درصد بود.

بر اساس گزارشات موردی در مورد کشورهای اسپانیا، ایران، ژاپن و چین در مجلات علمی معتبر، امکان ابتلای همزمان به این دو بیماری وجود دارد. در ایران بر اساس مطالعه ای که از یکی از بیمارستان‌های شیراز گزارش شده، چهار بیمار به صورت همزمان به آنفلوآنزا و کووید-۱۹ دچار شده بودند. در اسپانیا نیز در مقاله‌ای به این موضوع اشاره شده که سه مرد و یک زن همزمان این عفونت را تجربه کره بودند و در چین نیز یک مرد ۶۹ ساله به طور همزمان به این دو بیماری دچار شده است.

این نتایج حاکی از این است که واکسن آنفلوآنزا ممکن است افراد را تا حدی در برابر عفونت کووید-۱۹ محافظت کند. با این حال دریافت واکسن آنفلوآنزا برای کاهش خطر عفونت همزمان آنفلوآنزا و کووید-۱۹ مهم است. از آن‌جا که این دو بیماری علائم مشابه و یکسانی دارند، واکسن آنفلوآنزا در کاهش تعداد بیماران مبتلا به آنفلوآنزای شدید بسیار مهم است، تا بتوان منابع لازم برای رسیدگی به موج دیگر بیماران کووید-۱۹ را آزاد کرد.

این گزارش به سفارش معاونت تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت تهیه شده و دستورالعمل تخصصی نیست و این موضوع باید مورد توجه قرار گیرد.

۴۷۲۳۱