چگونه مغز بین «خاطرههای شخصی» و «واقعیتها» تفاوت میگذارد؟
زمان انتشار: 8 فوریه 2026 ساعت 11:12
دسته بندی: فناوری اطلاعات
شناسه خبر: 2932654
زمان مطالعه: 5 دقیقه
چگونه مغز بین «خاطرههای شخصی» و «واقعیتها» تفاوت میگذارد؟
هدف این مطالعه آن بود که مشخص شود هنگام یادآوری یک خاطره شخصی (مثلاً یک سفر یا جشن خاص) و هنگام یادآوری یک واقعیت ساده (مانند نام شهری یا یک تاریخ ) دقیقاً کدام نواحی مغز فعال میشوند و شباهتها و تفاوتهای این الگوها چیست.
به گزارش سیلاد و به نقل از mednews، برای پاسخ به این پرسش، دانشمندان از تصویربرداری عملکردی مغز (fMRI) استفاده کردند و فعالیت مغزی داوطلبان را در دو نوع وظیفه سنجیدند: نخست، یادآوری خاطرات شخصی و دوم، یادآوری دانستنیها و حقایق عمومی. شرکتکنندگان درون اسکنر گاهی مأمور میشدند صحنهای مشخص از زندگی خود مانند یک مهمانی یا رویداد خانوادگی را زنده کنند و گاهی باید به پرسشهای دانشی و اطلاعات عمومی پاسخ میدادند.
نتایج نشان داد که در هر دو حالت، شبکهای گسترده شامل نواحی گیجگاهی و پیشانی، و بخشهایی که با پردازش معنا، زبان و زمینههای روزمره در ارتباط هستند، فعال میشوند. این یافته برخلاف مدلهای قدیمی است که دو نوع حافظه را به سیستمهای کاملاً جداگانه نسبت میداد و نشان میدهد مغز برای نوعهای مختلف یادآوری، بیش از آنکه به مسیرهای مستقل تکیه کند، از زیرساخت مشترک واحدی بهره میبرد.
پژوهشگران تأکید میکنند که بسیاری از دانستنیهای ما در ابتدا از تجربههای شخصی شکل گرفتهاند و سپس با گذر زمان از بستر رویداد جدا شده و به صورت دانش عمومی در مغز ذخیره شدهاند. این همپوشانی میتواند توضیح دهد چرا اختلال در برخی نواحی کلیدی مغز، هم بر خاطرات و هم بر دانستهها تأثیر میگذارد.
به باور پژوهشگران، درک بهتر این شبکه مشترک میتواند به طراحی روشهای تازه برای توانبخشی بیماران مبتلا به اختلالات حافظه و نیز بهبود شیوههای آموزشی کمک کند.
